Yumurtalık Kisti Nedir?
Yumurtalık kistleri, overlerde oluşan sıvı dolu keseciklerdir. Kadınlarda çok yaygın görülen bu durumların büyük çoğunluğu iyi huylu olup kendiliğinden kaybolur. Üreme çağındaki kadınların %90'ında yaşamları boyunca en az bir kez yumurtalık kisti gelişir.
Kistler fonksiyonel (fizyolojik) ve patolojik olmak üzere iki ana grupta incelenir. Fonksiyonel kistler normal over fonksiyonu sonucu oluşurken, patolojik kistler çeşitli hastalık süreçlerini yansıtır. Çoğu asemptomatik olup rastlantısal olarak saptanır.
Önemli Bilgiler
- Sıklık: Kadınların %90'ında yaşamları boyunca en az bir kez görülür
- İyi Huylu Oran: Kistlerin %95'i iyi huyludur
- Spontan İyileşme: Fonksiyonel kistlerin çoğu 1-3 ayda kendiliğinden kaybolur
- Yaş Dağılımı: En sık üreme çağında (15-45 yaş) görülür
Kist Türleri
1. Fonksiyonel Kistler
Normal over fonksiyonu sırasında oluşan, genellikle zararsız kistlerdir. Kendiliğinden iyileşme eğilimindedirler.
Foliküler Kistler
- En yaygın kist türü (%80-85)
- Yumurta salan foliküllerin büyümesi
- Genellikle 2-5 cm boyutunda
- 1-3 siklusta kendiliğinden kaybolur
- Çoğunlukla asemptomatik
Korpus Luteum Kistleri
- Ovulasyon sonrası oluşur
- Sarı cisim içinde sıvı birikimi
- Gebelikte devam edebilir
- Kanama riski biraz daha yüksek
- Genellikle 6-8 haftada iyileşir
2. Patolojik Kistler
Normal over fonksiyonu dışında gelişen, tedavi gerektirebilen kist türleridir.
Endometrioma (Çikolata Kisti)
- Endometriozis hastalığının belirtisi
- İçinde koyu kahverengi sıvı
- Ağrılı adet dönemleri
- İnfertilite nedeni olabilir
- Cerrahi tedavi gerekebilir
Belirtiler ve Semptomlar
Asemptomatik Kistler
Yumurtalık kistlerinin büyük çoğunluğu hiçbir belirti vermez ve rutin muayenelerde tesadüfen saptanır. Özellikle küçük fonksiyonel kistler genellikle fark edilmez.
Tedavi Seçenekleri
Takip ve Gözlem
Küçük, asemptomatik fonksiyonel kistlerde ilk tercih gözlemdir. 6-8 hafta sonra kontrol ultrason yapılır.
Cerrahi Tedavi
Büyük, persistan, kompleks veya semptomatik kistlerde cerrahi müdahale gerekir.